Prof. Jan Hovius, kerkgeschiedenis en zending!

Prof. Jan Hovius

Jan Hovius is op 7 november 1900 geboren in het Groningse dorp Opende, gemeente Grootegast. Kerkelijk hoorde hij bij de Chr. Geref. Kerk van Kornhorn. Vader Derk Hovius was kerkelijk en maatschappelijk actief. Zo was hij ARP-raadslid in Grootegast. Geestelijk werd hij vroom en nuchter opgevoed. In huis waren geschriften van Vader a Brakel, Boston en Brown aanwezig.Hij ging eerst naar de kweekschool in Dokkum. Zijn didactische instelling bleef in alle contacten duidelijk. Als 16-jarige ging hij al naar de Theol. School in Den Haag. Dat was wel heel erg jong. Na de talenstudie en vervolgopleiding werd hij in 1924 beroepbaar gesteld. Hij bleef 3 jaar in het Friese Sneek, van 1927-1941 in het Groningse Nieuwe Pekela..In deze tijd werkte hij tegelijk met zijn goede vriend W. Kremer in Kornhorn prima samen in de classis.

In 1941 ging Hovius naar Zwolle. Tenslotte was hij van 1947 tot 1972 hoogleraar Kerkrecht en Kerkgeschiedenis aan de Theologische Hogeschool in Apeldoorn. In 1953 kreeg hij daar gezelschap van zijn vriend Kremer. In 1979 overleed hij.

 

 

 

Typeringen

Bij herinneringen aan prof. Hovius komen typeringen naar boven als: Verstandig, wijs, zeer goed kunnen luisteren, liet zichzelf niet makkelijk kennen. Net als zijn vrouw was hij een statige gestalte. Hij was zeer pastoraal ingesteld. Hij kreeg mensen aan de praat, niet bij andere zwegen. Hij was een vredestichter. Daarbij ook nuchter. Met Voetius zei hij: “Als het niet kan zoals het moet, moet het maar zoals het kan.” Hij liet weleens doorschemeren dat het vertrek van predikanten als Westerloo en Kuhlemeier door een meer pastorale aanpak wellicht anders had kunnen gaan. Van ongezonde conflicten werd hij zelfs fysiek onwel.

Tijdens zijn studiejaren in Den Haag ontmoette hij Martina Daleboudt. Ze waren erg verknocht aan elkaar.  Ze kregen diverse kinderen. Een daarvan trouwde met dr. W. van’t Spijker die in 1972  zijn schoonvader als hoogleraar kerkgeschiedenis en kerkrecht opvolgde.

Hovius woonde in Apeldoorn aan de Daendelsweg 8, later ging het gezin Van ’t Spijker dit bewaarde pand ook bewonen.

 

Hovius was een duidelijke, rustige en didactische prediker. Hij hield van studie en kwam tot originele tekstkeuzen en preektitels. Verrassend is bijvoorbeeld de preek “Een economische  crisis” van 8 februari 1931 uit de crisisjaren.  Tekst was daarbij Haggai 1.

Favoriete psalmen waren Psalm 100, 116 en 143. Tijdens het preken was hij altijd in de weer met een potloodje. Thuis beleefde hij genoegen aan pijp en pijptabak.

Ds. G. Bilkes is duidelijk door toedoen van Hovius predikant geworden. In Zwolle ontmoetten ze elkaar. Bilkes vertelde naar aanleiding van een Grieks Nieuw-Testament  over zijn admissie-examen waarbij afgewezen werd. Hovius stimuleerde hem om toch predikant te worden. Zo geschiedde het en Hovius heeft ds. G. Bilkes bevestigd.

Hovius heeft altijd een warm hart gehad voor de zending. Zo is hij ooit naast ds. Arie Bikker op Celebes beroepen. Maar hij heeft bedankt.

 

Kerkgeschiedenis

Prof. Hovius zette een duidelijke lijn voor de kerkgeschiedenis in. Hij beschreef de geschiedeniswaardering bij Hendrik de Cock, het belang van de synoden. In diverse jaarboeken herdenkt hij een jubileum van de Afscheiding, 1869, 1892  en trekt daarbij inhoudelijke lijnen. Bij de behandeling van het kerkrecht maakt hij vruchtbaar gebruik van mannen als prof. H. Bouwman. Maar zijn behandeling van alle kerkorde-artikelen in De Wekker getuigen zeker van eigen studie.

Het was juist aan Hovius te danken dat tentamens en scripties sterker gewaardeerd werden.

Zijn wetenschappelijke aanleg kwam ook tot uiting in liefde tot de bibliotheek.

Zijn honderden kerkrechtelijke adviezen  hebben grote invloed gehad. In zijn adviezen sprak oog voor de mens, oog voor de omstandigheden. Ze zijn echter niet te bestuderen, want ze zijn in zijn archief niet bewaard gebleven. Het tekent zijn bescheidenheid, maar laat de historici wel wat missen. Gelukkig blijft er genoeg over…

 

Drs. Jan Noorlandt

Beheerder Documentatiecentrum Chr. Geref. Kerken

Categorie Christelijke Gereformeerde Kerken door

Share your comment

Name Geef hier je reactie
Email Website We weten dat je wilt reageren :)

Bent u mens? *